Khám bệnh tại nhà

Viêm phổi là tình trạng phổi bị viêm, thường do nhiễm trùng, mức độ từ nhẹ đến đe dọa tính mạng. Người cao tuổi, người có bệnh nền (hen, bệnh phổi, tim mạch) hoặc suy giảm miễn dịch dễ mắc và dễ nặng hơn.

Dấu hiệu thường gặp:

• Ho khan hoặc ho có đờm
• Sốt trên 38°C, ớn lạnh, rét run
• Thở nhanh, khó thở, đau ngực
• Mệt mỏi, đau cơ, đau đầu

Các loại theo nguyên nhân:

• Do vi khuẩn: hay gặp nhất ở người lớn, lây qua giọt bắn khi ho, hắt hơi; điều trị bằng kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ.
• Do vi-rút (như vi-rút cúm, cảm lạnh): kháng sinh không có tác dụng; chủ yếu nghỉ ngơi, uống đủ nước, hạ sốt và theo dõi.
• Do nấm: hiếm, chủ yếu ở người suy giảm miễn dịch (sau ghép tạng, đang hóa trị, nhiễm HIV) hoặc người thường tiếp xúc đất, bụi.
• Do hóa chất: rất hiếm, mức độ tùy loại hóa chất và thời gian tiếp xúc.

Bác sĩ nghe phổi, đánh giá mức độ để quyết định theo dõi tại nhà hay chuyển viện. Khó thở, môi tím, lơ mơ cần gọi 115 ngay.

Đọc bài chi tiết: Viêm phổi: dấu hiệu, các loại thường gặp và khi nào cần nhập viện

Chóng mặt thường do rối loạn ở tai trong (hệ tiền đình): cảm giác quay cuồng, nghiêng ngả, mất thăng bằng, hay xuất hiện khi đổi tư thế đầu đột ngột; có thể kèm buồn nôn, ù tai, nghe kém. Cơn có thể kéo dài vài phút đến vài giờ.

Nguyên nhân thường gặp:

• Chóng mặt tư thế kịch phát lành tính: sỏi tai lệch chỗ, hay gặp ở người lớn tuổi hoặc sau chấn thương.
• Bệnh Meniere: chóng mặt kèm ù tai, giảm thính lực.
• Viêm dây thần kinh tiền đình, thường sau nhiễm vi-rút.
• Tác dụng phụ của thuốc, đau nửa đầu.

Khi đang chóng mặt:

• Ngồi hoặc nằm xuống ngay, tránh đổi tư thế đột ngột.
• Không lái xe, không làm việc trên cao; dọn gọn lối đi để tránh té ngã.
• Uống đủ nước, ngủ đủ; hạn chế cà phê, rượu bia, thuốc lá, muối.

Bác sĩ tìm nguyên nhân để chọn cách điều trị: dùng thuốc, tập phục hồi tiền đình hoặc thủ thuật đặt lại sỏi tai. Chóng mặt kèm yếu liệt, méo miệng, nói khó có thể là đột quỵ, cần gọi 115 ngay.

Đọc bài chi tiết: Chóng mặt: nguyên nhân thường gặp và cách xử trí tại nhà

Hai dạng hay gặp là thoái hóa khớp (sụn khớp bị bào mòn) và viêm khớp dạng thấp (bệnh tự miễn, hay gặp ở phụ nữ trên 40 tuổi). Ngoài ra còn có viêm khớp do gút, chấn thương hoặc nhiễm khuẩn.

Dấu hiệu:

• Đau khớp khi vận động, có khi cả lúc nghỉ
• Sưng, cứng khớp, nhất là buổi sáng; khớp kêu khi cử động
• Da quanh khớp đỏ, hạn chế vận động
• Có thể kèm sốt, phát ban, sụt cân

Tiêm thuốc vào khớp: chỉ áp dụng khi điều trị bằng thuốc không hiệu quả và có chỉ định của bác sĩ chuyên khoa, phải thực hiện trong phòng vô khuẩn tại cơ sở y tế. Tuyệt đối không tự mua thuốc về tiêm.

Phòng ngừa: vận động vừa sức, giữ cân nặng hợp lý, làm việc đúng tư thế và khám định kỳ. Xem thêm dịch vụ điều trị cơ xương khớp tại nhà.

Đọc bài chi tiết: Viêm khớp: dấu hiệu nhận biết, cách điều trị và lưu ý khi tiêm khớp